Generic selectors
Exact matches only
Search in title
Search in content
Search in posts
Search in pages
product
testimonials
team
  • Slapen
  • by Hans van der Stouw
  • 30 juli 2020
  • 780

Terwijl jij lekker slaapt, is je lichaam hard aan het werk. ’s Nachts vinden er allerlei processen plaats waar je je helemaal niet bewust van bent. Maak je geen zorgen, dat is alleen maar gezond. Wat gebeurt er zoal als je in bed ligt?

1. Je hersenen verwerken de informatie van de dag

Denk vooral niet dat je hersenen even uitschakelen als je slaapt. Sterker nog, als jij in dromenland bent is je brein is druk bezig om alle informatie van de afgelopen dag te sorteren en op te slaan. Dit proces is van groot belang voor het creëren van herinneringen; je hersenen verwerken de informatie die je gedurende de dag hebt geregistreerd en bergen deze op voor later gebruik. Meerdere onderzoeken hebben aangetoond dat als je na een dag studeren slecht slaapt, je minder onthoudt dan wanneer je daarna wel goed slaapt.

2. Je sympathische zenuwstelstel ontspant

’s Nachts krijgt je sympathische zenuwstelstel (dat verantwoordelijk is voor je vecht-of-vlucht respons) de kans om te ontspannen. Onderzoeken hebben uitgewezen dat het sympathische zenuwstelstel een verhoogde activiteit vertoond bij slaapgebrek, wat ook weerspiegeld wordt in een verhoogde bloeddruk. Wetenschappers doen momenteel onderzoek naar het verband tussen kortere slaap en een verhoogd risico op hartziekten. 

3. Je maakt een hormoon aan waardoor je niet hoeft te plassen

Heb je je weleens afgevraagd waarom je overdag om de paar uur moet plassen, maar rustig acht uur kunt doorslapen zonder dat je naar de WC moet? Dat komt door het antidiuretisch hormoon (ADH) dat ’s nachts vrijkomt. Dit hormoon zorgt ervoor dat de nieren (tijdelijk) vocht vasthouden, zodat je door kunt slapen zonder last te hebben van de drang om te urineren.

4. Je immuunsysteem draait op volle toeren

Als je slaapt geeft je immuunsysteem een speciaal soort proteïnen af: cytokinen. Deze cytokinen helpen je lichaam om te vechten tegen ontstekingen, infecties en trauma. Daarom wordt ook altijd geadviseerd om veel te slapen als je ziek of gewond bent; je immuunsysteem heeft die slaap nodig om optimaal te kunnen functioneren.

5. Je lichaam repareert zichzelf

Je lichaam heeft slaap nodig om zichzelf te herstellen. Je hersenen triggeren dan namelijk het vrijkomen van bepaalde hormonen die de groei van weefsel stimuleren. Vrijwel alle belangrijke lichamelijke processen vinden gedurende de slaap plaats: het herstel van je spieren, je huid en je botten. Met andere woorden: alleen tijdens je slaap is een optimaal cellulair herstel mogelijk.

6. Je valt af

Vind je jezelf een tikje aan de zware kant? Stap ‘s ochtends op de weegschaal in plaats van voor je naar bed gaat, dat scheelt een beetje. Terwijl je slaapt verlies je namelijk veel vocht via je ademhaling en omdat je transpireert. Gedurende de dag gebeurt dat ook, maar dan vul je het vochtverlies direct aan door te drinken en te eten. Dit gewichtsverlies is helaas maar van korte duur; overdag eet en drink je de verloren grammetjes er weer aan. Diverse onderzoeken tonen wel aan dat slechte slapers meer eten. Wat dat betreft is een goede nachtrust dus wel goed voor de lijn.

7. Je spieren verlammen

Het klinkt misschien eng, maar het is heel nuttig: in je slaap raken je spieren tijdelijk verlamd. Tijdens de REM-slaap, de fase waarin je droomt, verslappen je spieren. Dat is wel zo handig, want daardoor kun je de belevenissen waar je over droomt tenminste niet uitvoeren in je bed. Bij mensen met een REM-slaap gedragsstoornis (RBD) wordt de spieractiviteit tijdens de REM-slaap niet goed afgeremd. Hun spieren werken nog wel in dromenland. Ze dromen niet alleen dat ze opspringen, slaan of schoppen, maar doen dat ook echt en daardoor zijn ze ’s nachts een gevaar voor zichzelf en hun eventuele bedgenoot.

8. Je ogen bewegen

Gedurende de REM-slaap ligt je lichaam letterlijk ‘plat’, maar je ogen bewegen juist. REM is de afkorting voor rapid eye movement (snelle oogbeweging). In deze slaapfase zijn je hersenen actief: de hersenactiviteit is vergelijkbaar met die van overdag. Ze zijn druk met het verwerken van allerlei informatie. Waarom je ogen daarbij heen en weer schieten, is onbekend.

9. Je groeit een beetje

Ook als je al lang uit de groei bent, ben je ’s morgens een paar centimeter langer dan de avond ervoor. Dat komt door je tussenwervelschijven. Deze zitten in je wervelkolom tussen je wervels om schokken op te vangen. Ze hebben een geleiachtige kern die voor zo’n 80 procent uit water bestaat. Terwijl je overdag zit en staat, plet de druk op de wervelkolom de tussenwervels en wordt er vocht uitgeperst. Daardoor krimp je. Als je ligt te slapen vermindert de druk en krijgen de tussenwervels de kans om vocht op te nemen en uit te zetten, zodat je ’s ochtends iets langer bent.

10. Je raakt opgewonden

Niet alleen je hersenen zijn actief in de REM-slaapfase, maar ook je geslachtsdelen. Mannen kunnen een erectie krijgen, bij vrouwen raakt de clitoris extra doorbloed. Dat heeft niets te maken met de eventuele pikante inhoud van je dromen, het is een puur lichamelijk verschijnsel.

11. Je bloeddruk daalt

De hoogte van de bloeddruk varieert gedurende de dag. Bij het opstaan is deze over het algemeen het hoogst. Ook stress en inspanning verhogen de bloeddruk. ’s Nachts daalt de bloeddruk juist. Om zeker te weten of je een verhoogde bloeddruk hebt, moet de bloeddruk dus regelmatig gemeten worden.

12. Je laat windjes

Je spieren ontspannen als je slaapt en dat geldt ook voor je kringspier. Zo kan er gemakkelijk een wolkje gas ontsnappen. Gelukkig werkt je neus in je slaap wat minder goed. Je partner merkt waarschijnlijk niets van je nachtelijke windjes. Dat heeft echter ook een nadeel: brand zul je in je slaap ook niet snel ruiken. Een rookmelder is dan ook zeker aan te raden.

13. Je kunt een schokje voelen

Veel mensen voelen een schokje als ze in slaap vallen. Of ze hebben het gevoel dat ze vallen. Dit fenomeen heet een hypnagoge schok of een slaapstuip. Wat deze gekke sensatie veroorzaakt, is nog niet duidelijk. Wetenschappers hebben wel een aantal theorieën. Zo zou het te maken kunnen hebben met stress, angst, een verstoorde nachtrust of mini-REM-slaapjes.

14. Je lichaamstemperatuur daalt

Gedurende de dag verandert je lichaamstemperatuur een beetje, van ongeveer 35,5 tot 38,5 graden Celsius. Als het donker wordt, ga je melatonine aanmaken. Dat zorgt ervoor dat je kerntemperatuur daalt. Zo rond drie, vier uur in de nacht is de melatonineproductie het hoogst en ben je dus het koudst. In een warme slaapkamer kan je lijf de warmte minder goed kwijt, waardoor je minder gemakkelijk inslaapt. De ideale slaapkamertemperatuur is gemiddeld 16 tot 18 graden Celsius.

15. Je maakt collageen aan

Collageen is een eiwit dat structuur geeft aan allerlei onderdelen van je lichaam. Het zit in je tanden en botten, ondersteunt je organen en geeft stevigheid aan de bloedvaten. Misschien ken je het ook van je potje anti-rimpelcrème. Collageen zorgt er namelijk voor dat de huid stevig en elastisch blijft.

’s Nachts is de collageenproductie in je huid het hoogst. Bovendien herstelt je huid zich ’s nachts. Je hebt je schoonheidsslaapje dus echt nodig. Na je 25e levensjaar neemt de collageenproductie geleidelijk af, met een slappere huid en rimpeltjes tot gevolg. Maar je kunt dit proces vertragen door te zorgen dat je voldoende slaap krijgt!